متوفی به سال 1107 هـ، مفتی زاده ی قصبه کنجاه از متعلقات گجرات شاه دولا بود. دیوان مختصری شامل غزلیات عشقی و صوفیانه دارد. مثنوی « نیرنگ عشق » یا « عزیز و شاهد» که سراپا تشبیهات و استعارات است گویای معنی آفرینی و خیال بندی اوست. به قول سید محمد صدیق حسن خان « در چستی عبارت و نزاکت اشارت فایق بر مثنویات شعرای نامدار است[1].» مؤلف کلیات الشعرا چه خوش گفته است که « از خاکیان هند غنیمت بوده [2].»

از اوست:

دست شستن ز الفت کونین                                                    هم وضو گشت و هم دوگانه ی ما

                                                        ¯

طاقت برخاستن چون گرد نمناکم نماند

                                  خلق میداند که می خورده است و مست افتاده است

                                                        ¯

کدام منزل مقصود بود مد نظر

                                  که غیر عزم سفر کرد، و هوش من می رفت

                                                       ¯

هر شب متاع گمشده ی عیش خویش را

                                             مستان چراغ جام بکف، جستجو کنند

                                                       ¯

می روم سویش ولیکن در پی کار خودم

                                           خاک کوی یار می جویم، طلبگار خودم

نشئه ی بزم محبت بیخودیها بوده است

                                          تا تهی گردیده ام چون جام سرشار خودم

                                                      ¯

ز رنگ کوکب طالع ندارم آگاهی

                                         نظر به چشم سیاهی که داشتم دارم

                                                     ¯

ز قتل بیقراران آن چنانش شاد می بینم

                                        که پنداری، غنیمت کیمیا گر کشته سیمابی


از نیرنگ عشق:

خرد در فکر او مجنون، دهد هوش               جبین از سجده اش لیلی در آغوش

                                                   ¯

نهان در گیسوی او لیلة القدر                     عیان از جبه ی او مطلع الفجر

نه مژگان، چنین شاهین تقدیر                   ربوده دل ز دست مرغ تدبیر

دهن گفتم، رسید از غنچه بوئی                ندیدم من، شنیدم گفتگوئی

بروی سینه اش سیب دو پاره                     علاج قوت ضعف نظاره

                                                      ¯

دلی ده سربسر عشق و همه سوز       سرشک دیده و داغ دل افروز

دلی ده مسکن عشق ستمزاد             ز گرمی محبت آذر آباد

دلی ده بر لب زخمش صد آواز               سخن پرداز عشق فتنه انداز

مرا از من برآور مست و بی خویش         چو بوی گل برون از سینه ی ریش

خیالم را به معنی رهبری کن                ز شوخی مصرعم بال پری کن

                                                     ¯

دلی کز درد عشقش نیست حاصل          گره در رشته ی هستی است نی دل

دلی کز عشق سامانش نباشد               بغیر از خجلت ایمانش نباشد

                                                    ¯

مرا روزی به دل شوق آشنا شد               کتاب صبر را شیرازه وا شد

به امید تماشای نگاری                          نمودم جانب مکتب گذاری

برآمد بر در مکتب خروشم                      که من سی پاره ی دل می فروشم

به گوش شاهد آمد ناله ی من                بغل پرورده ی بتخاله ی من

ز سر پا کرده رفتم یکقدم پیش               بلا گردان لطف طالع خویش

بگفتا پیشتر آ، پیش رفتم                      تکلف بر طرف، از خویش رفتم

ز دست من به صد اعزاز برداشت             غلط گفتم به چندین ناز برداشت

ز مهر اول غبارش را برافشاند                  پس آنگه سوره ی اخلاص برخواند

پسندش کرد و گفتا من خریدار                بگفتم در شود طالع مددگار

بگفتا قیمتش، گفتم نگاهی                   بگفتا کمترک، گفتم که گاهی

بگفتا یافتم، زین بیش مخروش                مبادا بشنود آخوند، خاموش

                                                 ¯

قلم ننوشت جز بیتابی دل                    دواتم بود حلق مرغ بسمل

نمودم چون حدیث عاشقی سر             پر پروانه شد اوراق دفتر


[1] . شمع انجمن ( ص 356).

[2] . ص 82.